بلبرینگ خودتنظیم دارای دو ردیف ساچمه و یک شیار کروی مشترک در رینگ خارجی است. این ساختار ویژه باعث میشود بلبرینگ قابلیت خودتنظیمی داشته باشد و امکان انحراف جزئی شافت نسبت به یاتاقان را فراهم کند. به همین دلیل، این نوع بلبرینگ انتخاب مناسبی برای کاربردهایی است که ناهمراستایی ناشی از خطاهای نصب، جاگذاری یا خمش شافت وجود دارد یا احتمال افزایش آن مطرح است.
بلبرینگ خودتنظیم
در مواردی که ظرفیت تحمل بار بلبرینگهای خودتنظیم کافی نباشد، استفاده از بلبرینگهای ساچمه بشکهای دوردیفه که از خاصیت خودتنظیمی مشابه برخوردارند، گزینه مناسبتری خواهد بود.
بلبرینگهای خودتنظیم با پسوند E نسبت به مدلهای استاندارد قدیمیتر، ظرفیت تحمل بار بالاتری دارند. این بهبود عملکرد بهدلیل طراحی داخلی اصلاحشده و پیشرفتهتر آنهاست. در نتیجه، بلبرینگ نوع E میتواند بار بیشتری را تحمل کند و در شرایط بارگذاری ثابت، نسبت به نوع بدون پسوند E، عمر کاری طولانیتری خواهد داشت. معمولاً این بلبرینگها به قفسههای فیبری مخصوص مجهز هستند که به بهبود عملکرد و دوام آنها کمک میکند.
بلبرینگهای خودتنظیم در طرحها و ابعاد متنوعی تولید میشوند که متداولترین انواع آنها شامل موارد زیر است:
بلبرینگ خودتنظیم نوع ساده (بدون کاسهنمد)
بلبرینگ خودتنظیم با کاسهنمد در دو طرف
بلبرینگ خودتنظیم با بوش بلند
انواع بلبرینگهای خودتنظیم
1- بلبرینگ خودتنظیم نوع ساده
این نوع بلبرینگها با رینگ داخلی استوانهای یا سوراخ مخروطی با شیب 1:12 تولید میشوند. مدلهایی که دارای سوراخ مخروطی هستند با پسوند K (کونیک) شناخته میشوند. برای نصب این نوع بلبرینگها، آداپتور مناسب شامل بوش، مهره چاکنت و واشر قفلی طراحی شده است که امکان جاگذاری سریع و آسان بلبرینگ را روی شافت صاف یا ناصاف فراهم میکند.
2- بلبرینگ خودتنظیم کاسهنمددار
بلبرینگهای خودتنظیم با کاسهنمد در دو طرف نیز تولید میشوند که کاسهنمدهای آنها در برابر نفوذ آب و روغن مقاوم بوده و از ورود آلودگی به داخل بلبرینگ جلوگیری میکنند. کاسهنمدها از جنس لاستیک تقویتشده ساخته شدهاند و در بازه دمایی ۴۰- تا ۱۲۰+ درجه سانتیگراد عملکرد مناسبی دارند.
قطر بیرونی کاسهنمد در شیار رینگ خارجی قرار میگیرد و تا زمانی که لبههای آن روی رینگ داخلی و شیار مربوطه قرار دارند، آببندی کامل بلبرینگ حفظ میشود.
بهصورت استاندارد، این نوع بلبرینگها با گریس پایه لیتیوم و در محدوده دمایی ۳۰- تا ۱۱۰+ درجه سانتیگراد روانکاری شدهاند و معمولاً نیازی به روانکاری مجدد ندارند.
بلبرینگهای کاسهنمددار نیز مشابه نوع ساده، با سوراخ استوانهای یا مخروطی (K) تولید میشوند و برای نصب آنها از بوش، مهره چاکنت و واشر قفلی استفاده میشود.
پسوندهای رایج در بلبرینگهای خودتنظیم
برخی از متداولترین پسوندهایی که در بلبرینگهای خودتنظیم بهکار میروند عبارتاند از:
C3: لقی شعاعی بیشتر از مقدار نرمال
E: طراحی داخلی بهینهشده با ظرفیت تحمل بار بالاتر
K: سوراخ داخلی مخروطی (کونیک) با شیب 1:12
M: قفسه ساختهشده از جنس برنج
2RS: وجود کاسهنمد لاستیکی تقویتشده در هر دو طرف بلبرینگ
ترکیب پسوندها
برخی پسوندها بهصورت ترکیبی نیز استفاده میشوند، از جمله:
EKTN9
EM
ETN9
KM
KTN9



